Gepersonaliseerd leren, het kind centraal

Gepersonaliseerd leren betekent dat onderwijs meer dient aan te sluiten bij de capaciteiten en interesses van elk kind afzonderlijk. De leerling is eigenaar van zijn of haar eigen leren en mag zich in eigen tempo en op eigen niveau ontwikkelen.

Gepersonaliseerd leren betekent ook dat de leerkracht andere rollen krijgt om de ontwikkeling van elk kind goed te kunnen volgen en te begeleiden. Deze omslag naar een andere vorm van omgaan met leren en met leerlingen blijkt in de praktijk voor niet alle leerkrachten even gemakkelijk. Het vraagt vertrouwen in de leerling én vertrouwen in jezelf als leerkracht. Durf je een ‘standaardaanpak’ los te laten? Zie je echt wat een kind nodig heeft?

Na een aantal jaren ervaring hebben we geleerd dat deze omschakeling voor veel leerkrachten een grote stap is en dat de visie op onderwijs en transparantie binnen de schoolorganisatie van groot belang zijn voor het slagen van de implementatie van gepersonaliseerd leren. ‘Gepersonaliseerd leren’ moet een gezamenlijke visie worden en uitgevoerd worden met het hele team”, aldus Jan Hendrickx, directeur en oprichter van EXOVA.

Implementatie van gepersonaliseerd leren
EXOVA heeft een scan ontwikkeld om de componenten en de visie binnen de organisatie van bestuur, directies en leerkrachten in kaart te brengen. Dit is een soort nulmeting bij de aanvang van het implementatietraject. Na analyse van de scan vindt een terugkoppeling plaats en op basis van de inzichten die dat oplevert en gesprekken met directie en leerkrachten wordt bepaald in welke fase van het ‘5-fasen-groeimodel’ een school zich bevindt en wat hun zelfgekozen einddoel is. Het 5-fasen-groeimodel is opgesteld om een betere startpositie te kunnen formuleren voor de scholen die aan de slag gaan of al op weg zijn met gepersonaliseerd leren. Met dit model krijgt een school meer zekerheid over en vertrouwen in het traject dat zij ingaan. Per school wordt een plan van aanpak gemaakt en wordt bepaald welke trainingen en begeleiding nodig zijn, voor het team, maar ook voor de individuele leerkracht. EXOVA heeft een enthousiast team van ervaren trainers, mentoren en experts op gebieden als leren leren, voeren van leergesprekken, gebruik van nieuwe media, rekenen, taal, onderzoekend leren etc.

5-fasen-groeimodel
EXOVA hanteert een groeimodel richting gepersonaliseerd leren van vijf fasen.

Fase 1: De ‘traditionele’ onderwijssituatie, met beperkte inzet van ICT: oriëntatie op EXOVA-onderwijs; vergelijking met de eigen onderwijsvisie.

Fase 2: Eerste stappen richting EXOVA-onderwijs met bekende ankerpunten nog in gebruik: Durven & Verwondering.

Fase 3: Duidelijke verandering in onderwijsvisie richting gepersonaliseerd leren: Doen & Vertrouwen.

Fase 4: EXOVA-onderwijs: eigenaarschap bij de leerling. 70-20-10 bij de leerkracht: Doorzetten & Visie.

Fase 5: EXOVA future proof: integratie van vakken, de wereld als leerschool en de leerkracht als mentor (zal niet voor iedere school het gewenste einddoel zijn; sommige scholen zullen willen stoppen bij fase 4)

EXOVA Leerlijnen
Invoeren van gepersonaliseerd leren wordt ondersteund door de digitale leerlijnen van EXOVA. Deze doorlopende leerlijnen bieden volop ruimte voor individuele keuzes en ondersteunen het ontdekkend leren.

De leerlijn MATH is een rekenmethodiek voor de groepen 1 t/m 8 en bestrijkt in ca. 500 leerdoelen het gehele kader van referentieniveaus en kerndoelen. De doelen zijn opbouwend in moeilijkheidsgraad. Het werken met concreet materiaal, binnen MATH de ‘ontdekhoek 3D’ genaamd, en met contexten uit de belevingswereld van kinderen vormt de basis van alle rekenbegrip.

Leerkracht op een school met veel allochtone kinderen: “Doordat de kinderen niet meer afhankelijk zijn van de (talige) uitleg van de juf of meester, zien we hier de rekenresultaten toenemen.”

In T-WORLD komen alle domeinen van wereldoriëntatie aan bod: natuur & techniek, aardrijkskunde, geschiedenis, mens & samenleving. De kerndoelen 34 t/m 53 zijn voor de groepen 1 t/m 8 uitgewerkt in uitdagende leeractiviteiten. Ook zijn de kerndoelen 1 t/m 10 van taal, die gaan over informatieverwerving en -verwerking, communicatie en presentatie, impliciet er in verwerkt. De leeractiviteiten gaan uit van ontdekkend leren met voldoende ruimte voor individuele verbreding en verdieping.T-WORLD kan derhalve tevens gezien worden als een leerlijn onderzoekend leren.

De taalleerlijn CODE26 omvat de meer technische taalonderdelen zoals lezen, spelling, grammatica en woordenschat. In samenwerking met de Universiteit Utrecht werd een uitgebreide serious game ontwikkeld, LetterRijk, waarmee kinderen vanaf ca. 4-5 jaar spelenderwijs leren lezen. Met games als ‘Woordenschatkist’, ‘Niet geschoten is altijd mis’ en ‘Klapperboom’ kunnen kinderen zichzelf verder bekwamen in spelling en wordt hun woordenschat uitgebreid.

EXOVA is contentpartner van De Nieuwe Leraar en levert in iedere editie een inhoudelijke bijdrage.

  • Gepersonaliseerd leren
  • Passend onderwijs
  • Leerlijnen in plaats van methodes
  • Eigen tempo, eigen niveau
  • 21st Century Skills
  • #onderwijs2032
  • Continu aandacht leren leren
  • Professionalisering van de leerkracht
  • Motivatie, zelfsturing, samenwerking
  • Onderzoekend en ontdekkend leren
Delen: