Passend onderwijs voor elke school mogelijk!

In de afgelopen vijf jaar heeft EXOVA op zo’n kleine 200 scholen uitgebreid ervaring opgedaan met de invoering van gepersonaliseerd leren. Gepersonaliseerd leren betekent dat onderwijs meer aansluit bij de capaciteiten en interesses van elk kind afzonderlijk. Het is belangrijk dat de leerling zich in eigen tempo en op eigen niveau mag ontwikkelen en eigenaar wordt van zijn of haar leren. De ontwikkeling van elk kind goed kunnen begeleiden en volgen, vraagt van de leerkracht een andere rol. Een omslag die niet altijd even gemakkelijk is. De centrale vraag: durf je een ‘standaardaanpak’ los te laten? 

Van groot belang voor het slagen van de implementatie van gepersonaliseerd leren is dat dit een gezamenlijke visie is van het team en met het hele team wordt uitgevoerd. Onze ervaringen hebben geleid tot onderstaand invoeringsmodel waarbij scholen geleidelijk aan overstappen van leraar gestuurd onderwijs naar leerling gestuurd leren. De school / het team bepaalt zelf tot welke fase zij wil gaan. Fase 2 is voor nagenoeg iedere school snel te realiseren en hiermee zijn veel problemen van het ‘passend onderwijs’ opgelost.

Fase 1. Gedifferentieerd groepsonderwijs
Deze fase geeft het meest gebruikte onderwijsmodel weer: groepsgewijze aanpak en incidentele, kortdurende aanpassingen van het programma voor de zwakkere leerlingen dan wel de betere leerlingen. Met digitale leerlijnen wordt het een stuk makkelijker om kortdurend van het programma af te wijken, omdat alles direct in één omgeving beschikbaar is en de resultaten hiervan ook direct zichtbaar zijn. Invoering is binnen één jaar haalbaar.

Fase 2. Passend groepsonderwijs
In deze fase worden leerlingen die structureel niet met de groep meekunnen op een eigen leerlijn gezet. Hetzelfde geldt voor leerlingen die veel meer aankunnen. Als dit is ingevoerd, zijn veel problemen van het “passend onderwijs” opgelost. Dit niveau is in principe voor nagenoeg alle scholen binnen 2 tot 4 jaar haalbaar.

De invoering van fase 2 leidt tot een structurele oplossing voor de zogenaamde “probleemleerlingen”: ze hoeven zich niet meer met allerlei kunst- en vliegwerk aan te passen aan het werktempo van de groep. De ervaring heeft geleerd, dat dit in de meeste gevallen tot een flinke toename van de motivatie bij deze leerlingen leidt en tot meer werkplezier en minder werkdruk bij de leerkrachten. EXOVA beschikt over de geschikte middelen (digitale leerlijnen) en de gewenste ondersteuning (ervaren trainers en begeleiders) om passend groepsonderwijs mogelijk te maken.

Wilt u zich als school verder ontwikkelen richting gepersonaliseerd leren, dan kunnen wij u trainen en begeleiden in de fasen 3 tot en met 5. In deze fasen verschuift het eigenaarschap over het leren in toenemende mate van de leerkracht naar de leerling.

Fase 3. Gepersonaliseerd leren binnen leerlijnen 
In deze fase verplaatst het kiezen van de leerdoelen zich geleidelijk aan van de leerkracht naar de leerling. Aan het begin van fase 3 stelt de leerkracht de leerdoelen nog centraal vast. Naarmate deze fase vordert, komt er steeds meer keuzeruimte voor de leerling. Aan het einde van fase 3 kiezen de leerlingen de leerdoelen zelf. In deze fase ontwikkelt de leerkracht de vaardigheden die horen bij het leerkracht-DNA 'gepersonaliseerd leren'. Dat betreft de didactiek, de pedagogiek, het onderwijs ontwerpen en het inrichten van de juiste leeromgevingen voor het werken op basis van de leerlijnen MATH (rekenen), CODE26 (taal) en T-WORLD (wereldoriëntatie en taal).

Fase 4. Gepersonaliseerd leren vanuit thema’s
Na de omwenteling van fase 3, gaat fase 4 nog een stap verder. In deze fase zijn de leerlijnen taal en rekenen geïntegreerd binnen WO-thema’s.

Fase 5. Gepersonaliseerd leren vanuit leeractiviteiten
Vanuit een rijke leeromgeving gaan leerlingen onderzoekend en ontdekkend aan de slag en is er geen “aanbodgestuurd” onderwijs meer.

Wilt u meer weten over hoe u passend groepsonderwijs en gepersonaliseerd leren op uw school kunt implementeren of bent u geïnteresseerd in een presentatie? Mail naar [email protected] Kijk ook eens op onze website www.exova.nl.

EXOVA is contentpartner van De Nieuwe Leraar en levert in iedere editie een inhoudelijke bijdrage.

Beeld: Shutterstock

  • Gepersonaliseerd leren
  • Passend onderwijs
  • Leerlijnen in plaats van methodes
  • MATH, T-WORLD, CODE26
  • Eigen tempo, eigen niveau
  • 21st Century Skills
  • #onderwijs2032
  • Continu aandacht leren leren
  • Professionalisering van de leerkracht
  • Motivatie, zelfsturing, samenwerking
Delen: